सतत थकवा जाणवतोय का? शरीराच्या या सवयींकडे लक्ष द्या !

 ब्लॉग नं. 2026/268. 

दिनांक:27 सप्टेंबर, 2026. 

मित्रांनो,

प्रास्ताविक	मुख्य मुद्दे: झोप आणि स्क्रीन कट-ऑफ: कोर्टिसोल स्पाइक्स टाळण्यासाठी, रात्रभर दुरुस्तीस समर्थन देण्यासाठी आणि ताजेतवाने होण्यासाठी झोपायच्या किमान 90 मिनिटे आधी स्क्रीन आणि जड जेवण टाळा. डायाफ्रामॅटिक श्वासोच्छ्वास: ऑक्सिजन वितरण वाढविण्यासाठी, जळजळ कमी करण्यासाठी, रोग प्रतिकारशक्ती वाढविण्यासाठी आणि उर्जा पातळी स्थिर करण्यासाठी दीर्घ श्वासोच्छवासाचा सराव करा. - माइटोकॉन्ड्रियल फूड: सेल्युलर उर्जा उत्पादन आणि वेगवान त्वचेच्या दुरुस्तीस समर्थन देण्यासाठी प्रत्येक जेवणात ओमेगा -3 आणि पॉलिफेनोल्स (उदा. अक्रोड, पालक, बीटरूट) समृद्ध असलेल्या पदार्थांचा समावेश करा.
सविस्तर	सतत थकवा जाणवतोय का? शरीराच्या या 3 महत्त्वाच्या सवयींकडे लक्ष द्या! तुम्ही कितीही झोपलात किंवा ताजेतवाने होण्यासाठी काहीही खाल्ले तरी जर तुम्हाला सतत थकवा आणि अशक्तपणा जाणवत असेल, तर तुमच्या दैनंदिन सवयींकडे बारकाईने लक्ष देण्याची वेळ आली आहे. शारीरिकदृष्ट्या अशक्त वाटणे हे तुमचे शरीर काहीतरी चुकीचे असल्याचे सांगत असणारे लक्षण असते. रिजनरेटिव्ह मेडिसिन तज्ज्ञ डॉ. रोहन गोयल यांच्या मते, हा दीर्घकालीन थकवा हा केवळ ‘थकल्यासारखे वाटण्या’पेक्षा चयापचय क्रियेवरील (metabolic level) अतिरिक्त भाराशी अधिक संबंधित आहे. जेव्हा तुमच्या पेशी पुरेशी ऊर्जा निर्माण करत नाहीत, तुमचे मायटोकॉन्ड्रिया मंदावतात आणि तुमची रोगप्रतिकारशक्ती निष्क्रिय होते, तेव्हा थकवा वाढू लागणावी ही एक सामान्य बाब बनते. थकव्याच्या या समस्येवर मात करण्यासाठी,डॉ. रोहन गोयल यांनी खालील 3 महत्त्वाच्या दैनंदिन सवयी बदलण्याचा सल्ला दिला आहे: 1.झोपण्यापूर्वी स्क्रीन वापरणे आणि जड पदार्थ खाणे टाळा रात्री 10-11 च्या दरम्यान कॉर्टिसोल (तणाव संप्रेरक) ची पातळी अचानक वाढणे टाळण्यासाठी, झोपण्यापूर्वी किमान 90 मिनिटे डिजिटल उपकरणे आणि खाणे बंद केले पाहिजे. बऱ्याचदा रात्री उशिरापर्यंत स्क्रीन वापरल्याने किंवा जेवल्याने शरीराच्या दुरुस्तीच्या प्रक्रियेत आणि कोलेजनच्या पुनर्निर्मितीत अडथळा येतो. यामुळे रात्रीची पूर्ण झोप घेऊनही सकाळी थकल्यासारखे वाटते. त्यामुळे रात्रीच्या वेळी शरीराला शांत होऊ देणे गरजेचे आहे. 2.डायफ्रामॅटिक श्वासोच्छ्वास (Diaphragmatic Breathing): सततच्या थकव्यामुळे उथळ श्वास घेण्याच्या समस्या वाढू शकतात. यासाठी डायफ्रामॅटिक श्वासोच्छ्वास किंवा दीर्घ श्वास घेण्याचा सराव करणे फायदेशीर ठरते. फायदे: दीर्घ श्वासोच्छ्वासामुळे व्हेगल टोन वाढतो, रोगप्रतिकारशक्तीला आधार मिळतो, दाह (inflammation) कमी होतो आणि मेंदू व त्वचेला होणारा ऑक्सिजनचा पुरवठा सुधारतो. हा सराव नैसर्गिकरित्या मज्जासंस्थेला शांत करतो, तुमची ऊर्जा स्थिर करतो आणि थकवा आणखी वाढण्यापासून रोखतो. 3.‘माइटोकॉन्डियल फूड’ (Mitochondrial Food) चा समावेश करा: थकवा पेशीय स्तरावर असू शकत असल्याने, प्रत्येक जेवणात एक मायटोकॉन्डियल फूडचा समावेश करा. ओमेगा-३ आणि पॉलीफेनॉलने समृद्ध असलेले पदार्थ, जसे की अक्रोड, ऑलिव्ह, पालक किंवा बीटरूट, यांचा आहारात समावेश करा.यामुळे थेट पेशीय ऊर्जा निर्मिती होते, ज्यामुळे त्वचेच्या संरक्षक थराची दुरुस्ती अधिक वेगाने होते आणि मायटोकॉन्ड्रियाला ऊर्जा मिळते.
समारोप	सततचा थकवा हा केवळ झोपेच्या कमतरतेमुळे नसून आपल्या चुकीच्या जीवनशैलीच्या सवयींमुळे आणि पेशीय स्तरावरील ऊर्जेच्या अभावामुळे होऊ शकतो. स्क्रीन टाईम कमी करणे, डायफ्रामॅटिक श्वासोच्छवासाचा सराव करणे आणि योग्य आहारातून मायटोकॉन्ड्रियाला बळ देणे या छोट्या पण प्रभावी बदलांमुळे तुम्ही तुमचा ऊर्जा स्तर पुन्हा मिळवू शकता. महत्त्वाची टीप: या जीवनशैलीच्या सवयी सुधारल्यानंतरही जर थकवा कायम राहिला, तर डॉक्टरांचा सल्ला नक्की घ्या.
	आजचा हा ब्लॉग तुम्हाला कसा वाटला,हे कमेन्ट बॉक्स मध्ये जरूर लिहा. पुन्हा भेटूया उद्याच्या ब्लॉग मध्ये तोपर्यंत आपली आणि आपल्या परिवाराची काळजी घ्या. स्वस्थ रहा,आनंदी रहा,मस्त जगा.

  

प्रसाद नातु.

होलीस्टीक हेल्थ कोच

(आरोग्य आणि जीवनशैली विषयांवर लेखन करणारे लेखक)

📝 टीप: हा लेख केवळ माहितीपुरता आहे. कोणताही वैद्यकीय सल्ला घेण्यासाठी आपल्या डॉक्टरांशी संपर्क करावा.