Skip to main content

Posts

Showing posts from January, 2026

उन्हाळा शारीरिकदृष्ट्या थोडा आव्हानात्मक असू शकतो? 0605

ब्लाॅग नं.2026/126. दिनांकः 6 मे, 2026 . मित्रांनो , 50 पेक्षा जास्त वय असणाऱ्या व्यक्तींसाठी , उन्हाळा शारीरिकदृष्ट्या थोडा आव्हानात्मक असू शकतो. कारण वाढत्या वयानुसार , शरीराची तापमान नियंत्रित करण्याची क्षमता कमी होते.अशा वेळी आरोग्याची विशेष काळजी घेणे गरजेचे आहे.त्यासाठी काय उपाय करायचे , हे आपण सविस्तर जाणून घेऊ या. सविस्तरः काही महत्त्वाचे उपाय खालील प्रमाणे आहे: 1. खाण्यापिण्याच्या सवयीः नियमित पाणी पिणे: तहान लागली नसली तरीही,दिवसातून किमान 8-10 ग्लास पाणी प्या.वृद्ध व्यक्तींमध्ये तहान लागण्याची जाणीव कमी होते , त्यामुळे पाण्याची बाटली सोबत ठेवा. ताक आणि शहाळे: ताजे ताक , शहाळ्याचे पाणी आणि कोकम सरबत यांसारखी नैसर्गिक पेये शरीराला थंड ठेवतात. प्रथिने आणि हलका आहार: पचायला जड असलेले अन्न (उदा. तळलेले पदार्थ) टाळा. वरण-भात , मुगाची खिचडी , नाचणीचे सत्व यांसारखे हलके आणि पौष्टिक पदार्थ घ्या. 2. ऊन आणि उष्णतेपासून संरक्षण: वेळेचे नियोजन: दुपारी 12 ते 4 या वेळेत बाहेर पडणे टाळा. जर काही महत्त्वाचे काम असेलच , तर सकाळी लवकर किंवा सायंकाळी उशिरा पूर्ण करा. पेहराव: सैल , फ...

शस्त्रक्रियेद्वारे मधुमेह बरा होऊ शकतो का?

ब्लॉग नं. 2025/031  दिनांक: 31   जानेवारी , 2026.    मित्रांनो ,      शस्त्रक्रियेद्वारे मधुमेह बरा होऊ शकतो का ? आजवर मधुमेह ( Diabetes) म्हणजे आयुष्यभर साथ देणारा आजार , अशीच आपली ठाम समजूत होती.गोळ्या , इन्सुलिन , आहार नियंत्रण , व्यायाम आणि जीवनशैलीतील बदल याच गोष्टींवर मधुमेह नियंत्रणात ठेवण्याचा भर दिला जात होता. “मधुमेह बरा होत नाही , फक्त नियंत्रणात ठेवता येतो” हे वाक्य आपण अनेकदा ऐकले आहे. मात्र अलीकडेच AIIMS ( दिल्ली) येथील शस्त्रक्रिया विभागातील डॉ. मंजुनाथ यांनी केलेल्या एका विधानामुळे वैद्यकीय क्षेत्रात आणि रुग्णांमध्ये मोठी चर्चा सुरू झाली आहे. आपण आजच्या ब्लॉगमध्ये या विषयी विस्ताराने जाणून घेऊ.   सविस्तर: डॉ. मंजुनाथ मते , “ मेटाबॉलिक सर्जरी ( Metabolic Surgery)” या विशेष शस्त्रक्रियेमुळे अनेक टाइप- 2 मधुमेह रुग्णांचे रक्तातील साखर प्रमाण नैसर्गिकरीत्या नियंत्रणात येते आणि काही रुग्णांना तर औषधांची गरज जवळजवळ संपते. पण प्रश्न असा उभा राहतो की , ही शस्त्रक्रिया प्रत्येक मधुमेही रुग्णासाठी आहे का ? ती सुरक्षित आहे का ? आण...

शरीराचे जैविक घड्याळ जाणून घ्या

ब्लॉग नं. 2025/030. दिनांक: 30   जानेवारी , 2026.                                             मित्रांनो , शरीराचे जैविक घड्याळ ( Body’s Biological Clock) तुम्हाला माहित असेलच की , आपल्या शरीरात एक नैसर्गिक वेळापत्रक असते ,  ज्याला जैविक घड्याळ किंवा  Circadian Rhythm ( सर्केडियन रिदम) असे म्हणतात.हे जैविक घड्याळ  24  तास चालणारी अंतर्गत प्रणाली आहे ,  जी शरीराला पुढील गोष्टी सांगत असतं , कधी झोपायचे , कधी उठायचे , कधी पचन करायचे , कधी शरीराची दुरुस्ती व शुद्धीकरण ( Detox)  करायचे आणि कधी हार्मोन्स स्रवायचे. जेव्हा आपण या घड्याळानुसार जगतो ,  तेव्हा शरीर आपोआप बरे होते.जेव्हा आपण याच्या विरुद्ध जगतो (उशीरा झोपणे ,  अनियमित आहार) ,  तेव्हा शरीराचे शुद्धीकरण बिघडते.शरीर या घड्याळाच्या नुसार , शरीराच्या विविध अंगांचे/अवयवांचे केंव्हा शुद्धीकरण करतं , हे आजच्या ब्लॉगमध्ये आपण बघू या. सविस्तर: शरीर कधी डिटॉक्स करते ? एक महत्त्वाची गोष्...

पित्ताची गोळी रोज घेताय? थांबा....

ब्लाॅग नं.2025/031. दिनांकः 31 जानेवारी, 2026.                                                                                 Image courtesy ChatGpt. मित्रांनो , आजच्या धावपळीच्या आयुष्यात पित्त , अ‍ॅसिडिटी , छातीत जळजळ , करपट ढेकरा हे त्रास जणू सामान्य झाले आहेत.आणि त्यावरचा सर्वात सोपा उपाय म्हणून आपण काय करतो ? आपण एक पित्ताची गोळी घेतो. आणि तिने क्षणात आराम मिळतो , पण…हा आराम पुढे गंभीर आजारांची नांदी ठरू शकतो , हे फार थोड्यांना माहिती आहे.या बद्दल अधिक जाणून घेऊ आजच्या ब्लॉगमध्ये. सविस्तर: पित्ताच्या गोळ्या – तात्पुरता उपाय , डॉक्टरांच्या सल्ल्याशिवाय , रोज किंवा वारंवार पित्तशामक औषधे ( Acidity Tablets) घेणे अत्यंत घातक ठरू शकते.तज्ञांचा इशारा असा आहे की , पित्ताच्या गोळ्या जास्तीत जास्त 5-7 दिवस घेणे सुरक्षित आहे.मात्र 6 ...

रक्तदाबाची औषधे घेतल्याने मूत्रपिंड निकामी होतात?

ब्लॉग नं. 2025/028. दिनांक: 28  जानेवारी , 2026.   मित्रांनो ,             “ रक्तदाबाची औषधे रोज घेतल्याने मूत्रपिंड निकामी होतात” अशी एक भीती अनेकांच्या मनात असते आणि तो एक गैरसमजही अनेकांच्या मनांत आहे.त्यामुळे काही जण औषधे टाळतात , तर काही जण रक्तदाब नॉर्मल आला की , स्वतःहून औषधे बंद करतात. पण ही समजूत कितपत खरी आहे ? मुंबई सेंट्रल येथील वॉकहार्ट हॉस्पिटल्सचे सल्लागार इंटरव्हेंशनल कार्डिओलॉजिस्ट डॉ. परिन संगोई यांनी या गैरसमजुतीला स्पष्टपणे चुकीचे ठरवले आहे.जाणून घेऊ या आजच्या ब्लॉग मधे. सविस्तर:             रक्तदाबाची औषधे मूत्रपिंडांना नुकसान करतात का ? याचे उत्तर स्पष्ट आहे – नाही. डॉ. संगोई सांगतात की , रक्तदाबाची औषधे मूत्रपिंडांना हानी पोहोचवत नाहीत.या उलट , उपचार न केलेला उच्च रक्तदाब हे मूत्रपिंडाच्या आजाराचे एक प्रमुख कारण आहे.दीर्घकाळ रक्तदाब जास्त राहिल्यास मूत्रपिंडातील अतिशय सूक्ष्म रक्तवाहिन्यांना हळूहळू इजा होते. त्यामुळे रक्तातील कचरा गाळण्याची म...

झोपेतून उठल्यावर पाणी का प्यावे?

ब्लॉग नं. 2026/027. दिनांकः 27 जानेवारी , 2026.   मित्रांनो , सकाळी उठल्यावर पाणी पिण्याचे आरोग्यदायी फायदे आपल्या दैनंदिन जीवनात काही सवयी लहान वाटतात , पण त्यांचा परिणाम मात्र खूप मोठा असतो. त्यापैकीच एक अत्यंत महत्त्वाची सवय म्हणजे   सकाळी झोपेतून उठताच पाणी पिणे . अनेक तासांच्या झोपेनंतर शरीर नैसर्गिकरित्या डिहायड्रेट झालेले असते.अशा वेळी पाणी पिल्याने शरीराला नवसंजीवनी मिळते. पाणी हे केवळ तहान भागवण्यासाठी नसून पचनतंत्र , रक्ताभिसरण , शरीराचे तापमान नियंत्रित करणे आणि विषारी पदार्थ बाहेर टाकणे यासाठी अत्यावश्यक आहे. दिवसाची सुरुवात पाणी पिऊन केल्यास त्याचे अनेक आरोग्यदायी फायदे मिळतात.चला तर जाणून घेऊया सकाळी रिकाम्या पोटी पाणी पिण्याचे महत्त्वाचे फायदे. सविस्तर: 1 ) शरीर पुन्हा हायड्रेट होते : रात्री झोपेत असताना आपण पाणी पीत नाही. त्यामुळे शरीरातील पाण्याची पातळी कमी होते. सकाळी उठल्यावर पाणी पिल्याने शरीरातील पाण्याची कमतरता भरून निघते आणि शरीर पुन्हा हायड्रेट होते.यामुळे शरीरातील सर्व अवयव योग्य प्रकारे कार्य करू लागतात. 2) मेटाबॉलिज्म वाढतो : सकाळी पाणी पिल्याने चयाप...