ब्लॉग नं: 2026/014. दिनांक: 14  जानेवारी ,2026. मित्रांनो ,           एका नियमित शस्त्रक्रियेनंतर , युटा येथील 30 वर्षीय अमेरिकन स्टीफन चेसने वैद्यकीय कर्मचाऱ्यांना आश्चर्यचकित केले: शुद्धीवर आल्यावर तो अस्खलित स्पॅनिश बोलत होता.समस्या ही होती की , त्याने सेर्व्हान्तेसची ही भाषा कधीही शिकली नव्हती.अमेरिकन माध्यमांनी नोंदवलेल्या या दुर्मिळ घटनेमुळे मानवी मेंदूची रहस्ये आणि अवचेतन भाषिक स्मृतीवरील चर्चेला पुन्हा सुरुवात झाली आहे.आज याबद्दल आपण सविस्तर जाणून घेऊ. सविस्तर:   एक अनाकलनीय जागृती: स्टीफन 19 वर्षांचा असतांना,फुटबॉलच्या दुखापतीनंतर त्याच्यावर पहिली शस्त्रक्रिया झाली. शुद्धीवर आल्यावर , तो सुमारे 20 मिनिटे आपोआप स्पॅनिश बोलला , त्यानंतर तो पुन्हा त्याच्या मूळ इंग्रजी भाषेत बोलू लागला.तेव्हापासून , प्रत्येक सामान्य भूल दिल्यानंतर तीच परिस्थिती निर्माण होते असे दिसते . ज्या भाषेवर त्याचे जाणीवपूर्वक प्रभुत्व नाही , त्या भाषेत तो तात्पुरता परत जातो. विशेष म्हणजे , त्याने कधीही स्पॅनिशचे औपचारिक शिक्षण घेतले नसले तरी , स्टी...

ब्लॉग नं: 2025/177. दिनांक: 27 जून , 2025. मित्रांनो , मानवी शरीर ही एक विस्मयकारक रचना आहे , जी भौतिक आणि अभौतिक घटकांना एकत्र गुंफून ठेवते. प्रत्येक घटकाला स्वतःचे महत्त्वाचे कार्य आणि जबाबदाऱ्या आहेत.त्यात मेंदू आणि मन यांचा सहभाग आपले संपूर्ण जीवन व्यापून टाकतो.हे दोघे वेग वेगळे असूनही एकमेकांशी खोलवर जोडलेले आहेत , आणि मानवी विचार , स्मृती , भावना आणि आरोग्यावर महत्त्वाचा परिणाम करतात.आजचा ब्लॉग या विषयावर आहे. सविस्तर: मेंदू हा शरीराचा एक महत्वाचा अवयव आहे. मेंदू हा एक भौतिक अवयव आहे , जो कवटीमध्ये सुरक्षितपणे ठेवलेला असतो.अब्जावधी न्यूरॉन्सच्या नेटवर्कद्वारे मेंदू हालचाली , भावना , आणि संज्ञानात्मक कार्ये , जसे की शिकणे आणि स्मृती , यासह इतर गोष्टींचे नियंत्रण करतो.मेंदू हा प्रामुख्याने तीन भागात विभागला आहे. मेंदूचे मुख्य भाग: सेरेब्रम:   हा भाग विचार प्रक्रिया , स्मृती , भाषा यावर नियंत्रण ठेवतो. सेरेबेलम: हा भाग हालचालींचे समन्वय साधतो. ब्रेनस्टेम: हा भाग हृदयाचे ठोके आणि श्वसन यांसारखी स्वायत्त कार्ये नियंत्रित करतो. मेंदू एकूण शारीरिक आणि मानसिक प्...

ब्लाॅग नं.2025/121 दिनांक:- 22 एप्रिल, 2025. मित्रांनो ,  आज 22 एप्रिल अर्थांत वसुंधरा दिवस.वसुंधरा म्हणजेच भूमी, धरा,धरणी, पृथ्वी किंवा रसा.या पृथ्वीला आज बरेच धोके निर्माण झाले आहेत. त्यातील प्रमुख म्हणजे विविध प्रकारची प्रदूषणं. म्हणून पर्यावरण उपाय शोधून काढलेत. त्यातील एक म्हणजेच पेट्रोल ऐवजी CNG चा वापर आपण करु लागलो आहे.आज CNG विषयी जाणून घेऊ. सविस्तर :- CNG म्हणजे Compressed Natural Gas (संकुचित नैसर्गिक वायू). हे एक प्रकारचे इंधन आहे, जे नैसर्गिक वायूपासून तयार केले जाते आणि वाहनांमध्ये तसेच औद्योगिक गरजांसाठी वापरले जाते. CNG मुख्यतः मिथेन (CH₄) वायूपासून तयार होतो, जो अत्यंत स्वच्छ, पर्यावरणपूरक आणि ऊर्जा कार्यक्षम इंधन मानला जातो CNG (Compressed Natural Gas) एक इंधन: गाड्यांमध्ये वापरण्यासाठी सुरक्षित आणि पर्यावरणपूरक इंधन आहे, पण त्यासोबत काही विशेष काळजी घेणे महत्त्वाचे आहे.  CNG भरताना प्रवाश्यांनी गाडीच्या बाहेर का उतरावे, CNG वापरण्याशी संबंधित धोके, वास घेतल्यास होणारे परिणाम आणि योग्य काळजी कशी घ्यावी हे महत्त्वाचे मुद्दे आहेत. या लेखामध्ये ...

ब्लॉग नं. 2025/1 20 . दिनांक: 2 1 एप्रिल, 2025.   मित्रांनो,   आजकाल महिलांना त्यांच्या बुद्धीवरुन टार्गेट करणं कमी झालं असलं तरी,बऱ्याचदा लोकांच्या सामूहिक गप्पांमध्ये हा टिंगल टवाळीचा विषय असतो.छोट्या छोट्या जोक्स मधून हा विषय चर्चिला जातो. खरं तर असं व्हायला नको.बरेच लोक आपल्या बायकोबद्दल बोलतांना देखिल अशा प्रकारची विधाने करतांना आढळतात की तिला डोकं असतं तर असं केलं असतं कां तिने किंवा अशी वागली असती कां ती? माझी आई लेखिका तर होतीच पण ती 1947-48 ची बी.ए. इन इंग्लिश,अतिशय विद्वान स्त्री. साहजिकच माझ्या मनावर लहानपणा पासून स्त्री ही पुरुषाइतकी किंवा काही वेळेस अधिक बुद्धिमान असू शकते हे आपोआप रुजलं. काल मी सहजच या गोष्टीचा शोध घ्यायचं ठरविलं आणि शोधलं त्याचाच उतारा म्हणजे आजचा ब्लॉग. सविस्तर: मी हे जाणून घ्यायचा प्रयत्न केला की पुरुष आणि महिलांच्या मेंदूं मध्ये काही फरक असतो आणि त्याबद्दलचे सत्य आणि समज . पुरुष आणि महिलांच्या मेंदूंमध्ये काही फरक असतात , परंतु हे फरक सूक्ष्म स्वरूपाचे असतात आणि जीवशास्त्र , पर्यावरण , व संस्कृतीच्या घटकांनी प्रभावित होतात. पण याचा बुद...