व्यायाम, सकाळी की संध्याकाळी, केव्हा करावा?

Blog No. 2024/ 056.   

Date:30^th, March 2024. 

मित्रांनो,

            आजकालचे व्यग्र,धकाधकीचे जिवन,ताण-तणाव,बदललेली आहार शैली यामुळे व्यायाम हा आवश्यकच नव्हे गरजेचा झाला आहे.नोकरीचे सुद्धा काही वेळापत्रक वगैरे सुद्धा राहिलेले नाही.त्यामुळे व्यायाम नेमका केव्हा करायचा,सकाळी की संध्याकाळी हा प्रश्न पडतो. व्यायाम सकाळी करणे फायदेशीर आहे की संध्याकाळी. या साऱ्या प्रश्नांची उकल आजच्या ब्लॉग मधून आपण करणार आहोत. 

सविस्तर

            व्यायामाची सर्वोत्तम वेळ, मग ती सकाळची असो किंवा संध्याकाळची हे वैयक्तिक प्राधान्ये, वेळापत्रक आणि शारीरिक घटकांवर अवलंबून बदलू शकते.तुमच्यासाठी कोणता वेळ सर्वोत्तम असू शकतो हे ठरविण्यात मदत करण्यासाठी येथे काही मुद्दे मांडत आहे.  

सकाळच्या व्यायामाचे फायदे:

1 चयापचय प्रक्रिया वाढवते: सकाळी व्यायाम केल्याने तुमची चयापचय प्रक्रिया लवकर सुरू होते, ज्यामुळे तुम्हाला दिवसभरात अधिक कॅलरी जाळण्यास मदत होते.

2 सतर्कता वाढवते: सकाळचा व्यायाम करायचा असल्यास तुम्हाला लवकर जागे व्हावे लागते. त्यामुळे तुम्ही दिवसभर ताजेतवाने राहता.

3 सकारात्मक टोन सेट होतो: सकाळच्या व्यायामाने तुमचा दिवस लवकर सुरू झाल्याने, सकारात्मक टोन सेट होऊ शकतो.

4 सुसंगतता: सकाळच्या व्यायामामुळे सातत्य राखणे सोपे होते. कारण इतर जबाबदाऱ्या किंवा दिवसभरातील थकवा यामुळे त्यांच्यावर परिणाम होण्याची शक्यता नसते.

5 झोप चांगली लागते: काही लोकांना असे जाणवते की सकाळी व्यायाम केल्याने त्यांना रात्री चांगली झोप लागते. 

सकाळी व्यायाम का करू नये?

1) सकाळच्या व्यायामासाठी तुम्हाला लवकर उठणे आवश्यक असते, जे काहीवेळा तुमच्या व्यस्त जिवनामध्ये कठीण होऊ शकते.

२) जर तुम्ही न्याहारीपूर्वी सकाळी लवकर व्यायाम केलात तर,व्यायामामुळे तुम्हाला दिवसभर थकवा जाणवू शकतो.

3) सकाळचे व्यायामाचे सत्र, हे वेळ घेणारे असू शकते.कारण सकाळी स्नायू कडक होतात आणि तुम्हाला जास्त वेळ वॉर्मअप सत्रांची आवश्यकता असू शकते. 

संध्याकाळचा व्यायाम:

1 तणावमुक्ती: संध्याकाळची कसरत हा दिवसभर साचलेला ताण कमी करण्याचा उत्तम मार्ग असू शकतो.

2 काही व्यक्तींसाठी, दुपार किंवा संध्याकाळी शारीरिक कामगिरी शिखरावर येते, ज्यामुळे अधिक तीव्र वर्कआउट्ससाठी हा सर्वोत्तम वेळ ठरतो.

3 लवचिकता: तुम्हाला सकाळ प्रिय नसेल तर संध्याकाळी व्यायाम करणे अधिक नैसर्गिक आणि आनंददायक वाटू शकते.

4 सामाजिक संधी: संध्याकाळचे व्यायाम सामाजिक संवादासाठी संधी देऊ शकतात, जसे की गट फिटनेस वर्गात सामील होणे किंवा मित्रांसोबत व्यायाम करणे.

5 थंड तापमान: उष्ण हवामानात, सकाळच्या तुलनेत थंड तापमानामुळे संध्याकाळचा व्यायाम अधिक आरामदायक असू शकतो. 

संध्याकाळी व्यायाम का करू नये?

१) तुम्हाला गर्दीच्या वेळेत जिममध्ये कसरत करावी लागते आणि तुमची वेळ येईपर्यन्त रांगेत थांबण्यात अनावश्यकपणे वेळ वाया घालवावा लागू शकतो.

२) संध्याकाळच्या वेळी तीव्र कसरत केल्याने तुम्ही अधिक सक्रिय होता आणि त्यामुळे झोपायला उशीर होऊ शकतो.

3) संध्याकाळी व्यायाम केल्याने तुम्हाला भूक लागू शकते, तुम्हाला मध्यरात्री काही खाणे भाग पडू शकते. 

व्यायामासाठी सकाळची कां संध्याकाळची वेळ ठरविण्यासाठी विचारात घ्यावयाचे घटक:

1 वैयक्तिक पसंती: व्यायाम करण्याची सर्वोत्तम वेळ शेवटी तुम्हाला सर्वात जास्त उत्साही आणि व्यायाम करण्यास प्रवृत्त केव्हा वाटते यावर अवलंबून असते.

2 वेळापत्रक: तुमच्याकडे व्यायामासाठी सर्वात जास्त वेळ आणि लवचिकता कधी आहे, हे निर्धारित करण्यासाठी तुमचे दैनंदिन वेळापत्रक आणि वचनबद्धता विचारात घ्या.

3 सातत्य टिकविणे: तुमच्या वर्कआउट्सचे परिणाम पाहण्यासाठी सातत्य ही गुरुकिल्ली आहे. तुम्ही सातत्य टिकवू शकता अशी वेळ निवडा.

4 शारीरिक लय: काही लोकांची उर्जा पातळी दिवसभरात बदलू शकते. जेव्हा तुम्हाला सर्वात जास्त सतर्क आणि उत्साही वाटत असेल तेव्हा ती वेळ निवडा.

5 झोपेची गुणवत्ता: व्यायामाचा प्रत्येक व्यक्तीच्या झोपेवर वेगवेगळा परिणाम होऊ शकतो. व्यायामाचा तुमच्या झोपेवर कसा परिणाम होतो हे पाहण्यासाठी दिवसाच्या वेगवेगळ्या वेळी प्रयोग करा. 

समारोप:

            शेवटी, तुम्ही सकाळी किंवा संध्याकाळी व्यायाम करणे निवडले तरीही, सर्वात महत्वाची गोष्ट म्हणजे तुमच्यासाठी उपयुक्त आणि तुमच्या जीवनशैलीत बसणारी अशी दिनचर्या शोधा.दीर्घकालीन व्यायामाची सवय राखण्यासाठी सातत्य आणि व्यायामातून मिळणारा आनंद हे महत्त्वाचे घटक आहेत.

तुम्हाला आजचा ब्लॉग कसा वाटला ते कमेन्ट बॉक्स मध्ये जरूर लिहा. पुढचा ब्लॉग येईपर्यंत आपली आणि आपल्या परिवाराची काळजी घ्या. स्वस्थ रहा,आनंदी रहा,मस्त जगा. 

 

प्रसाद नातु, पुणे.