सर्वोच्य न्यायाधीशांच्या घरचा गणपती आणि पंतप्रधानांची भेट

Blog No 2024/255.

दिनांक:29,ऑक्टोबर, 2024 

मित्रांनो, 

            सर्व प्रथम कालपासून  सुरु झालेल्या दिपोत्सव अर्थात दिवाळीच्या खुप खुप शुभेच्छा.   ही गोष्ट फार जुनी नाही. गणेशोत्सवाच्या काळात पंतप्रधान  नरेंद्र मोदी भारताचे सरन्यायाधीश (CJI) डी वाय चंद्रचूड यांच्या दिल्ली येथील निवासस्थानी गणेशाचे दर्शन घेतले होते.त्यांच्या भेटीला विनाकारण रंग देण्याचा प्रयत्न विरोधी पक्षांनी केला आणि आतात सर्वोच्य न्यायालयाकडून न्यायाची कशी करायची असे अकलेचे तारे देखिल तोडले. पंतप्रधान  नरेंद्र मोदी राजकीय पुढारी असल्याने त्यांच्यासाठी ही काही नवी गोष्ट नव्हती. म्हणून त्यांनी दुर्लक्ष केले पण सरन्यायाधीश (CJI) डी वाय चंद्रचूड हे राजकीय व्यक्ति नाहीत. त्यांच्या मनाला ही गोष्ट लागली असावी.म्हणून त्यांनी यावर इतक्यात टिपणी केली आहे, यावर आहे आजचा ब्लॉग.

सविस्तर:

भारताचे सरन्यायाधीश (CJI) डी वाय चंद्रचूड यांनी गणपती पूजेसाठी पंतप्रधानांच्या त्यांच्या घरी भेट देण्याच्या आसपासच्या अलीकडील वादाला संबोधित केले आणि ते म्हणाले की हा वाद "अनावश्यक, अनुचित आणि अतार्किक" होता असे म्हटले आहे.टाईम्स ऑफ इंडियाशी बोलताना, सरन्यायाधीश (CJI) डी वाय चंद्रचूड यांनी भर दिला की अशा भेटी सामाजिक कार्यक्रमांदरम्यान सामान्य असतात आणि यामुळे न्यायालयीन स्वातंत्र्याशी तडजोड केल्या जात नाहीत.

“पंतप्रधान आणि मुख्यमंत्री,मुख्य न्यायाधीशांच्या निवासस्थानांना, उच्च न्यायालयांचे मुख्य न्यायाधीश आणि न्यायमूर्तींच्या निवासस्थानांना भेट देतात जसे की मुलांचे लग्न किंवा उत्सव यासारख्या सामाजिक प्रसंगी, परंतु 'मी सांगू इच्छितो की एकाही प्रसंगी, जिथे CJI किंवा SC च्या न्यायाधीशांनी,केंद्रीय किंवा राज्यांच्या कार्यकारी प्रमुखांसोबत कधीही न्यायालयीन विषयावर चर्चा केली असेल. आनंदाची देवाणघेवाण वगळता, इतर कोणत्याही विषयावर चर्चा होत नाही, ”सीजेआय चंद्रचूड यांनी टाईम्स ऑफ इंडियाला सांगितले.

सप्टेंबरमध्ये, पंतप्रधानांच्या CJI च्या निवासस्थानी भेट देण्यावरून वाद निर्माण झाला आणि एक व्हिडिओ व्हायरल झाला,ज्यामध्ये चंद्रचूड आणि त्यांची पत्नी मोदींचे स्वागत करताना दिसले.मोदींनी सरन्यायाधीशांच्या निवासस्थानी पूजेला हजेरी लावल्याने विरोधकांनी तिखट प्रतिक्रिया दिली.राजकीय नेत्यांशी न्यायालयीन बाबींवर कधीही चर्चा होणार नाही याची खात्री करून घेणारा कठोर प्रोटोकॉल त्यांनी अधोरेखित केला.

"संवैधानिक न्यायालयांचे न्यायाधीश आणि कार्यकारिणीच्या प्रमुखांमध्ये न्यायिक बाबी कोणत्याही चर्चेच्या कक्षेबाहेर ठेवण्यासाठी पुरेशी परिपक्वता आहे," त्यांनी नमूद केले.न्यायमूर्ती संजीव खन्ना पुढील CJI होणार, CJI DY चंद्रचूड यांनी त्यांची उत्तराधिकारी म्हणून नावं दिली. त्यांनी स्पष्ट केले की न्यायाधीश आणि राजकीय नेते यांच्यातील चर्चा प्रशासकीय मुद्द्यांपुरती मर्यादित असते, मुख्यत्वे न्यायव्यवस्थेच्या प्रकरणांच्या अनुशेषामुळे पायाभूत सुविधांच्या गरजांवर लक्ष केंद्रित करते.

"HC किंवा CJI च्या CJ ने शपथ घेतल्यानंतर, त्यांची आणि राजकीय कार्यकारिणीचे प्रमुख यांच्यात न्यायिक पायाभूत सुविधा, समस्या आणि निधीचे वाटप आणि संबंधित प्रशासकीय समस्या सुधारण्यावर केंद्रित एक औपचारिक बैठक असते," चंद्रचूड यांनी स्पष्ट केले.त्यांनी आश्वासन दिले की न्यायपालिका आणि राजकीय कार्यकारिणी या दोघांनाही त्यांच्या भूमिका स्पष्टपणे समजल्या आहेत, यावर जोर देऊन, कोणताही न्यायाधीश, अगदी CJI देखील न्यायालयीन स्वातंत्र्याला धोका पोहोचवू देणार नाही.उल्लेखनीय म्हणजे, 9 नोव्हेंबर 2022 रोजी पदभार स्वीकारलेले CJI चंद्रचूड 10 नोव्हेंबर रोजी पद सोडणार आहेत. न्यायमूर्ती खन्ना 13 मे 2025 रोजी सेवानिवृत्त होण्यापूर्वी सहा महिन्यांहून अधिक कालावधीचा कार्यकाळ घेतील.

समारोप:

            सामान्य नागरिकांकडून परिपक्वतेची अपेक्षा करणारे राजकीय नेते स्वतः किती परिपक्व आहे,याचा अनुभव आपल्याला रोज सकाळी वर्तमानपत्र किंवा टीव्हीवर न्यूज लावल्या की येत असते. राजकारण हे एक अतिशय पातळी सोडून होत चाललंय. पूर्वी बिहारला नांव ठेवली जातं,पण आता बिहार बरा म्हणाव कां असं वाटू कारण महाराष्ट्र संत महंतांची,थोर पुरुषांची भूमी आहे. छत्रपती शिवाजी महाराजांसारखा आदर्श आपल्या पुढे असून देखिल हे सर्व होतं आहे. म्हणून बिहार बरा म्हणावा वाटतोय. तुमचं काय मत आहे, कमेन्ट मधे जरूर लिहा.           

आजचा हा ब्लॉग तुम्हाला कसा वाटला,हे कमेन्ट बॉक्स मध्ये जरूर लिहा. पुन्हा भेटूया उद्याच्या ब्लॉग मध्ये तोपर्यंत आपली आणि आपल्या परिवाराची काळजी घ्या. स्वस्थ रहा,आनंदी रहा,मस्त जगा.  

 

प्रसाद नातु, पुणे.