ब्लॉग नं. 2026/0 5 1 . दिनांक: 2 0 फेब्रू , 2026 .   मित्रांनो,             काल माझ्या भाचीशी सहज बोलतांना विषय निघाला की,साधारणतः 1960-1980 या वीस वर्षात जन्म झालेल्या पिढीच्या बाबतीत,स्नायू बाबत जाणीव ( awareness ) कमी होती.त्यामुळे स्नायूची विशेषतः, गूढग्याची समस्या उग्र रूप धारण करत आहे.आजकालच्या पिढीच्या बाबतीत मात्र awareness वाढला असं दिसून येतं. आज मी स्नायूच्या संबंधात हा ब्लॉग लिहीत आहे. सविस्तर: 🧬 स्नायू म्हणजे काय ? मानवी शरीरातील स्नायू ( Muscles) हे शरीराला हालचाल देणारे , शरीराची ठेवण सांभाळणारे आणि अंतर्गत अवयवांचे कार्य सुरळीत चालू ठेवणारे एक अत्यंत महत्त्वाचे ऊतक ( tissue) आहे.आपल्या शरीरात साधारण 600 पेक्षा जास्त स्नायू असतात. स्नायूंचे मुख्य तीन प्रकार: 1️ ⃣ कंकालीय स्नायू ( Skeletal muscles) – हाडांना जोडलेले , आपल्या इच्छेनुसार हालचाल करणारे 2️ ⃣ मृदू स्नायू ( Smooth muscles) – आतडं , पोट , रक्तवाहिन्या यामध्ये असणारे , आपोआप कार्य करणारे 3️ ⃣ हृदयस्नायू ( Cardiac muscle) ...

  ब्लॉग नं. 2026/0 50. दिनांक: 19   फेब्रू , 2026 .   मित्रांनो , चिया बिया हे मॅक्रो आणि मायक्रो-पोषक घटकांचे एक पॉवरहाऊस आहेत,जे तुमच्या आतड्यांचे आरोग्य , वजन व्यवस्थापन आणि एकूणच आरोग्यासाठी सुपरफूड म्हणून काम करतात. फायबर , ओमेगा-3 फॅटी अॅसिड , वनस्पती-आधारित प्रथिने आणि अँटिऑक्सिडंट्सने भरलेले हे अतिशय लहान बियाणे फक्त एका लहान सर्व्हिंगमध्ये शक्तिशाली आरोग्य फायदे देतात.परंतु एक सामान्य प्रश्न उरतो,जास्तीत जास्त फायबर फायदा मिळविण्यासाठी ते खाण्याची सर्वोत्तम वेळ कोणती ? आजच्या ब्लॉगमध्ये जाणून घेऊ. सविस्तर:     तुम्ही चिया बियाणे कधी खावे ? एक चमचा चिया बियाणे सुमारे 4 ते 5 ग्रॅम फायबरने भरलेले असते , जे त्यांना विरघळणारे आणि अघुलनशील फायबरचे सर्वात श्रीमंत नैसर्गिक स्रोत बनवते.ते केवळ पचन आरोग्य , आतड्यांचे नियमितता आणि रक्तातील साखर नियंत्रणास बळ देत नाही,तर तुमच्या हृदयाच्या आरोग्याचे देखील नियमन करते.तसेच , भिजवलेले,अगदी 15 ते 20 चिया बिया त्यांच्या विरघळणाऱ्या फायबरमुळे,जेलसारखी सुसंगतता तयार करतात , जे पचन मंद करण्यास मदत करते आणि पो...

  ब्लॉग नं. 2026/049 . दिनांक: 18  फेब्रू वारी , 2026 .   मित्रांनो , प्राचीन काळापासून आपल्याला ताजी फळे आणि भाज्या खाण्याचे,असंख्य आरोग्य फायदे सांगितले जात आहेत , परंतु ताजे अन्न खाल्ल्याने आतड्यातील,सूक्ष्मजंतू आणि एकूण चयापचय आरोग्यावर कसा परिणाम होतो,याबद्दल आपल्याला फारसे माहिती नव्हते. काही फळे आणि भाज्या आतड्यांचे आरोग्य कसे सुधारण्यास मदत करू शकतात याबद्दल जाणून घेण्यासाठी वाचा आजचा ब्लॉग.. आतड्याचे आरोग्य ( Gut Health ) इतके महत्त्वाचे का आहे ? आरोग्य आणि निरोगीपणाबद्दल वाढत्या जागरूकतेसह , लोक हळूहळू अन्नाचा त्यांच्या चयापचय आरोग्यावर होणारा परिणाम समजून घेत आहेत आणि चयापचयावर परिणाम करणाऱ्या,सर्वात महत्त्वाच्या गोष्टींपैकी एक म्हणजे आतड्याचे आरोग्य , परंतु तुम्हाला माहिती आहे का ते इतके महत्त्वाचे का आहे ? बरं , निरोगी आतडे राखणे हे एकूण कल्याणासाठी महत्त्वाचे आहे, कारण असे की आतड्याला अनेकदा दुसरा मेंदू म्हणून संबोधले जाते , जो एकूण पचन , प्रतिकारशक्ती आणि चांगल्या मानसिक आरोग्यासाठी जबाबदार असतो.  आतड्याचे आरोग्य सुधारू शकते का ? तुम्ही जे...

ब्लॉग नं. 2026/048 . दिनांक: 17   फेब्रू वारी , 2026 .   मित्रांनो , मूत्रपिंड हे शरीरातील सर्वात जास्त काम करणाऱ्या अवयवांपैकी एक आहे आणि ते फारसा त्रास किंवा गडबड करत नाही.तथापि , कचरा गाळण्याचे आणि संप्रेरके तयार करण्याचे आपले काम शांतपणे करत असतानाही , मूत्रपिंडांची कधीकधी योग्य काळजी घेतली जात नाही आणि त्यांना नुकसान पोहोचते.जरी नुकसानीची सुरुवातीची फारशी दृश्यमान लक्षणे दिसत नसली तरी , डॉक्टर म्हणतात की बहुतेक समस्यांचे निदान तेव्हा होते , जेव्हा उपचारांसाठी खूप उशीर झालेला असतो. तथापि , आता लवकरच हे नुकसान पूर्ववत करण्याचा एक मार्ग उपलब्ध होईल.आज याबद्दल जाणून घेऊ या. सविस्तर:   ' सेल मेटाबॉलिझम ' या जर्नलमध्ये प्रकाशित झालेल्या एका महत्त्वपूर्ण अभ्यासात , युटा हेल्थ विद्यापीठाच्या शास्त्रज्ञांनी सांगितले की , हानिकारक सेरामाइड रेणूंना रोखून ते उंदरांमधील तीव्र मूत्रपिंड इजा (अक्यूट किडनी इंज्युरी) पूर्णपणे पूर्ववत करू शकतात.संशोधनानुसार , सेरामाइड्स - जे नैसर्गिकरित्या आढळणारे मेणयुक्त लिपिड्स आहेत आणि त्वचेच्या बाह्य थराचा एक महत्त्वाचा घटक आहेत - त्याच...

  ब्लॉग नं. 2026/047 दिनांक: 16   फेब्रू वारी , 2026 .   मित्रांनो , आधुनिक आहारात , विशेषतः फिटनेस उत्साही , विद्यार्थी आणि जलद पोषण शोधणाऱ्या व्यस्त व्यावसायिकांमध्ये,नट बटर हे एक प्रमुख पर्याय बनले आहे. पीनट बटर आणि बदाम बटर हे दोन सर्वात लोकप्रिय पर्याय आहेत. पण जेव्हा ध्येय प्रथिने घेण्याचे असते , तेव्हा कोणते खरोखर चांगले कार्य करते ? चला ते सोप्या , व्यावहारिक पद्धतीने समजून घेऊ,आजच्या ब्लॉगमध्ये. सविस्तर: प्रथिन सामग्रीची तुलना: जेव्हा प्रत्येक सर्व्हिंगमध्ये प्रथिनांचा विचार केला जातो तेव्हा पीनट बटर आघाडीवर असते.कसं ते पहा खालील आकडेवारीवरुन,  पीनट बटर (2 टेबलस्पून): ~7 -8 ग्रॅम प्रथिने बदाम बटर (२ ट2बलस्पून): ~ 6-7 ग्रॅम प्रथिने पीनट बटर प्रति चमचा थोडे अधिक प्रथिने प्रदान करते , जर तुमचे मुख्य उद्दिष्ट दररोज प्रथिनांचे सेवन वाढवणे असेल तर ते एक चांगला पर्याय बनते. प्रथिन गुणवत्ता आणि अमिनो आम्ल: पीनट आणि बदाम बटर,दोन्ही वनस्पती-आधारित प्रथिन स्रोत आहेत , परंतु दोन्हीही पूर्ण प्रथिने नाहीत (त्यात आदर्श प्रमाणात सर्व आवश्यक अमिनो आम्ल नस...

  ब्लॉग नं. 2026/046 . दिनांक: 15 फेब्रुवारी, 2026 .   मित्रांनो , मेंदूतला एक ‘स्विच’ आणि बदललेलं आयुष्य “ सर , आता वय झालंय…माझ्याकडून नाही होणार.”ही वाक्यं आपण किती वेळा बोलतो ?  आणि त्याहून महत्त्वाचं , किती वेळा मनापासून मानतो ? पण एक गोष्ट सांगतो की,कधी कधी शरीराचं वय बदलायला  औषध , शस्त्रक्रिया किंवा सप्लिमेंट लागत नाहीत. फक्त मेंदूतला एक छोटासा स्विच ‘ऑन’ करावा लागतो.म्हणजे नेमकं काय ते जाणून घेऊ या,आजच्या ब्लॉगमध्ये. सविस्तर: 1979 सालचा एक अविश्वसनीय प्रयोग 1979 मध्ये , हार्वर्ड विद्यापीठातील मानसशास्त्रज्ञ डॉ. एलेन लॅंगर यांनी एक धाडसी प्रयोग केला.त्यांना टाइम ट्रॅव्हल करायचं होतं (म्हणजे एका काळातून दुसऱ्या काळांत जाणे) ,पण कोणत्याही मशीनशिवाय.त्यांनी जवळजवळ 80 वर्षांचे आठ वृद्ध पुरुष निवडले.कुणी काठीशिवाय चालू शकत नव्हतं , कुणाच हात थरथरत होता, कोणाला मोतीबिंदू झालेला तर कोणाला स्वतःचं नावही नीट आठवत नव्हतं. त्यांच्या कुटुंबीयांना वाटलं, “ वडिलांना वृद्धाश्रमात पाठवत आहेत.” पण खरं तर, त्यांना पाठवलं जात होतं…1959 सालात, हो 1959 या वर्षात. ...

  ब्लॉग नं. 2026/045 . दिनांक: 14  फेब्रुवारी , 2026 .   मित्रांनो , “ सर , मेटाबॉलिझम वाढवायचं म्हणजे नेमकं काय करायचं ?” हा प्रश्न आज जवळजवळ प्रत्येक जण विचारतो.कोणी पावडर शोधतो , कोणी डिटॉक्स ड्रिंक , तर कोणी फॅट बर्नर . पण सत्य थोडं वेगळं आहे. मेटाबॉलिझम वेगळं ‘बूस्ट’ करायचं नसतं. ते ठीक केलं , की ते आपोआप सुधरतं. आणि ते ठीक करण्याची सुरुवात होते लिव्हरपासून.कारण मेटाबॉलिझम आणि लिव्हर यांचा खोल संबंध आहे. आजच्या ब्लॉगमध्ये हेच जाणून घेऊ. सविस्तर:   आपल्या शरीरात फॅट बर्निंग, शुगर कंट्रोल, कोलेस्टेरॉलचं नियमन हे सगळं लिव्हरमध्येच होतं असतं . म्हणूनच , जर लिव्हर थकलेले असेल , फॅटी किंवा ओव्हरलोड असेल तर तर मेटाबॉलिझम “स्लो” होतं. मेटाबॉलिझम सुधारायचं असेल , तर ‘ लिव्हर रिसेट’ करण्यापासून सुरुवात करावी लागते. मेटाबॉलिझम कसं सुधारतं ?             विज्ञानावर आधारित 10 उपाय खाली देत आहे. 1️ ⃣ साखर आणि फ्रुक्टोज आधी कमी करा: फ्रुक्टोज थेट लिव्हरमध्ये जाऊन फॅटमध्ये रूपांतरित होते.कोल्ड ड्रिंक्स, ...